Dijital mikserler için uzaktan kumanda yazılımı
Studio Kiwi Müzik yapımcısı hakkında detaylı bilgi için tıklayınız

80’lerin Unutulmayan Anıları

unutulmayan-anilar-1

Bugünden geçmişe doğru dönüp baktığımızda, müzik tarihimizin unutulmayan anıları canlanıyor beynimde. Eğer 70’leri plak, 90’ları da CD ile özdeşleştirirsek, 80’lere kaset canavarı yıllar diyebiliriz pekâla. 1980’lerin kültürü tüm dünya çapında benzer etkiler göstermiştir, şöyle ki;  Amerika’daki “Seksenler” ile Avrupa ve Asya’daki “Seksenler” birbirine çok benziyordu.

80’lerde Kısaca Dünya’da olup bitenler…

  • 1980’de müzik: Joy Division solisti Ian Curtis intihar etti. Bon Scott öldü. John Lennon New York’da Dakota Binası dışında öldürüldü. Led Zeppelin davulcusu John Bonham kaza sonucu hayatını kaybetti. Tim Hardin öldü. U2 ilk albümleri olan Boy’u yayımladı. Iron Maiden kendi isimlerindeki çıkış albümlerini yayınladı.
  • 1981’de müzik: MTV ilk yayınını yaptı. Bob Marley hayatını kaybetti.
  • 1982’de müzik: Thelonious Monk, Lightnin’ Hopkins, Glenn Gould öldüler. Compact Disc tanıtıldı. Michael Jackson tüm zamanların en iyi satan albümü olan Thriller’ı yayınladı.
  • 1983’de müzik: Muddy Waters’ın ölümü, New Order Blue Monday’i piyasaya sürdüler. Def Leppard Pyromania’yı yaptı. The Police’s Synchronicity turneleri başladı. Metallica ilk albümleri olan Kill ‘Em All’u yayınladı.
  • 1984’de müzik: Marvin Gaye ve Jackie Wilson öldü. Bob Marley & The Wailers’in tüm zamanların en fazla satan reggae albümü olan Legend yayınlandı. Philip Glass’ın Akhnaten’i ilk olarak Stuttgart’ta gösterildi. Prince Purple Rain albümü ve filmini yayınladı. Van Halen Diamond etiketli içinde 1 numaralı şarkıları Jump’ın da bulunduğu 1984 albümünü yayınladılar ve bu onların David Lee Roth’un vokal olarak eşlik ettikleri son stüdyo albümleri olmuştur.
  • 1985’de müzik: Rick Nelson öldü, Live Aid ve Farm Aid yardım konserleri düzenlendi. Whitney Houston tüm zamanların en başarılı kadın albümü olan ilk solo albümünü yaptı.
  • 1986’da müzik: Aerosmith Walk This Way albümünü rap grubu Run-DMC ile rock ve rap müzik karışımı olacak şekilde yeniden piyasaya çıkardı ve dinleyicileri ilk defa rap müzikle tanıştırdılar. Bu çıkışta Aerosmith için bir yeniden doğuş olmuştur ve rock dünyasının en iyi geri dönüşlerinden biri olarak anımsanmıştır. Bon Jovi, Slippery When Wet albümünü piyasaya sürdü ve 15 hafta boyunca Billboard 200’de 1 numarada kalmayı başararak burada en uzun süre bulunan rock albümü olmuştur. Benny Goodman, Richard Manuel, Cliff Burton hayatlarını kaybettiler. Madonna hit albümü olan True Blue’yu çıkardı. Pixies Boston’da kuruldu.
  • 1987’de müzik: Michael Jackson yedinci albümü ve üst üste 5 kez En İyi 100 listesinde 1 numara olan albümü Bad’i piyasaya sürdü. Guns N’ Roses Appetite for Destruction’ı, Def Leppard Hysteria’yı, U2 karma bir albüm olan ve en sevilen şarkıları olan With Or Without You, I Still Haven’t Found… and Where The Streets Have No Name’in de bulunduğu The Joshua Tree’yi , Whitney Houston 80’lerin en büyük şarkılarından biri olan I Wanna Dance With Somebody ile ikinci albümü olan Whitney’i piyasaya çıkardılar.
  • 1988’de müzik: Living Colour, ilk stüdyo çalışması olan Vivid albümünü piyasaya çıkarttı. Bon Jovi, Billboard Hot 100’de ilk 10 içinde 5 numaraya yükselen albümü New Jersey’i çıkarttı. Ayrıca Traveling Wilburys’nin oluşumu ve Roy Orbison’nun ölümü önemli olaylardır.
  • 1989’da müzik-1989 Britanya müziği: Madonna, Like a Prayer albümünü çıkarttı.

80’lerde Kültürel akımlar…

1980’lerin başlarında, atari oyunlarındaki bilgisayar görüntülerinin ilk nesli ünlü Space Invaders atari oyununu yaratıldı (ilk piyasaya sürülüş 1978), daha sonra bunu Pac-Man, Donkey Kong ve Frogger izledi. Bu onyılın sonuna doğru, oyun konsolları atarileri geçmeye başladı. Japon Famicom 1985 yılında Amerikan halkına Nintendo Eğlence Sistemleri (NES) olarak tanıtıldı ve insanların video oyunlarına olan ilgisinin yeniden artmasını sağladı.

Bilgisayar teknolojisi kültürlerin esas görüşlerine girmeye başladı ve ilk olarak Tron (1982) ve WarGames (1983) filmleriyle sinemada bilgisayar teknolojisi kullanılmıştır. CGI özel efektlerinin yerleşmesiyle de film yapımcılığında büyük etkiler oluştu.

Rubik Kübü, Lahana bebekler, “Baby on Board” işaretleri, Teddy Ruxpin ve Trivial Pursuit Amerikan ve İngiliz halkının ilgisini çekmeyi başardı. Rubik Kübü 1980’leri anlatan bir sembol olarak sıkça kullanılmaktadır.

Şirinler, Gökkuşağı Brite, Çilekli Gevrek, Ayı Yogi, Benim Küçük Ponyim, Dağların Kızı Heidi, GI Joe, Garfield, He-Man ve Evrenin Hakimleri, Thundercats, Voltran ve Otorobotlar gibi çizgi film karakterleri ortaya çıktı ve ticari olarak da kullanılmaya başlandı, böylece 1980’lerde büyük bir moda yaratıldı. Bu karakterlerin birçoğu yirmi yıl sonra yenilenmiş yüzleriyle yeniden ekranlarda görünmeye başlandılar.

Savaş sanatları ve Ninja düşkünlüğü, Kuzey Amerika’da Kung Fu ve Ninja filmlerinin artmasını sağladı. Karate Çocuk büyük etkiler yaratan bir film oldu ve karateye olan ilgiyi de artırdı. Kendi stillerinde savaş sanatları uzmanlarının çıkmasıyla “McDojo” ve “Bullshido” teknikleri önem kazandı. 1980’lerin sonlarına doğru Ninja Kaplumbağalar çizgifilm kahramanları geniş kitlelere hitap eden ve pazarlama aracı olan bir popüler kültür harikası olmuşlardır.

“Raybans” veya güneş gözlükleri, Nike tenis ayakkabıları, Members Only ceketleri, erkek şortları ve fanilaları genç aktif neslin “mutlaka giyilmesi gereken” parçaları haline gelmiştir.

Aerobiğin ünü önemli derecede artmıştır. Bu heves videolarda, modada ve müziklerde yer alma derecesine ulaşmıştır, örneğin Olivia Newton-John’un (Let’s Get) Physical klibi, bir dönemin modasına ilham veren 1983 yapımlı Flashdance filmi ve popüler Jane Fonda idman videoları aerobiğin yer aldığı birtakım örneklerdir.

MTV, Sadece müzik yayını yapan televizyon kanalı, 1981 yılında ABD’de kuruldu.

1980’ler boyunca ABD’de Avustralyan pop kültürü yeni etkiler yarattı ve kıtanın kültürünün daha iyi tanınmasını sağladı. Bunlara örnek olarak, Olivia Newton-John, Jacko ve Yahoo Dizileri, INXS, Midnight Oil ve Men at Work müzik grupları, Crocodile Dundee ve Mad Max filmleri, Roos ayakkabı markası ve moda bölümünde Koala Blue zinciri ve ayrıca “shrimp on the barbie” ve Foster’s Lager lezzetleri verilebilir.

Rap müzik, Beat Street, Breakin’, ve Breakin’ 2: Electric Boogaloo gibi breakdans filmleri sonucunda kültürü ciddi biçimde etkilemeye başladı. Boom kutuları, özellikle breakdans ve daha içlerdeki kentlerin müzik dinleyicileri arasında oldukça yaygınlaşan, hayatın önemli bir aleti haline gelmiştir. “Breakdans savaşları” sokak savaşlarına alternatif olarak daha barışçıl bir mücadele yöntemi olmuştur ve aynı zamanda müzik kliplerinde de kullanılmıştır.

ABD’de, Latin izleyicilere müzik ve showlar sunmak amacıyla İspanyolca dilinde iki büyük televizyon ve radyo istasyonu kuruldu (Univision — 1985 ve Telemundo — 1986) ve bunların genel yaygın olan medya alışkanlığını kırdığı düşünüldü.

De Lorean ilk olarak 1981 yılında çıktı ve 1983 yılında iflasını ilan etmeden önce üç yıl boyunca üretildi. Bu araba daha sonra 1985 yılında Geleceğe Dönüş filminde kullanılmasıyla üne kavuşmuştur.

unutulmayan-anilar-2

unutulmayan-anilar-3

unutulmayan-anilar-4

unutulmayan-anilar-5

unutulmayan-anilar-6

unutulmayan-anilar-7

80’lerde Samsun’da başı çeken plak ve kasetçiler…

80’li yıllarda Samsun’da başı çeken plak ve kasetçileri hatırlayın. O yıllara ait aklımda kalan birkaç dükkan ismi sayabilirim. Mesela Samsun’un ilklerinden; Mecidiye Caddesinin girişi Atatürk Müzesi’nin karşısında (Kaptanağa Sk.) Yavuz Plak-Atilla Yavuz (2011 Yılında vefat eden Atilla ağabeyi rahmet ile anıyoruz.), 19 Mayıs Lisesinin karşısında (Lise Cd.) Timpa Müzik Market-Selçuk Özgürdal’ı kim unutabilir? Timpa’nın müdavimlerindendim. Timpa ekibi Hasan Evrenkaya ve Hazel’in kulakları çınlasın… Hazel sonraki yıllarda bildiğim kadarıyla Ankara’ya yerleşti orada plak kaset işine devam etti. Şimdilerde ne yapıyor bilmiyorum. Hasan ise bir dönem 56’larda Abdülhak-Hamit Caddesi üzerinde Elma Video-Müzik adı altında güzel bir mekan açıp Kaset ve video işine devam etti. Alman Doktoru’ndan yukarı doğru çıkarken solda idi dükkanı. Şimdilerde Almanya’da kendisi, evlendikten sonra oraya yerleşti. Hatta bugünlerde dede bile oldu. Yıllar ne çabuk akıp geçti şaka gibi gerçekten…

timpa-muzik-hasan-evrenkaya

Timpa Müzik Market – Hasan Evrenkaya

Çok güzel yıllardı o dönemler. Çiftlik Caddesinde (İstiklal Cd.) şimdiki Samsun Döviz Bürosunun karşısında önceleri ismi Disco Music Shop olan daha sonra ismini L’opera olarak değiştiren Servet, şu andaki Çalıkuşu dönercisinin karşısındaki dükkanda 80’li yıllarda Can Plak, 90’lı yıllarda Antik Müzik-Hasbi Şişik,2000’li yıllarda ise ON-AS müzik-Hızır vardı. Hızır’ın 90’lı yıllarda işyeri akvaryumcuların ağırlıkla bulunduğu Temizel Pasajı içerisindeydi. 19 Mayıs Mahallesi Kışla Sokakta bulunan Hertel Müzik hem toptan hem de parakende satış yapardı. 90 yılında Lay Lay Lom Mağazalar zincirinin Samsun şubesini yakın arkadaşım Vecdi Yücalan açmıştı. Antik Müzik’in hemen yanındaki mağazada her türlü enstrümanın bulunduğu Samsun’un ilk müzik mağazasıdır. Aynı zamanda müzik adamı olan Vecdi Yücalan 1994 yılında İstanbul’a yerleşmesiyle birlikte sahip olduğu rock grubu Objektif’in albüm ve konser çalışmalarına başladı. Daha sonra mağaza kapandı ama diğer müzik mağazalarının açılmasına öncü olmuştur. Minör Müzik ise Bülent Tuğta’nın mağazasıdır. Bülent Tuğta bir ara İstanbul’a yerleşti. Sonra Samsun’a tekrar geri döndü. Gong gibi onlarca dükkan açıldı ve kapandı o yıllarda…

Aradan ne kadar uzun zaman geçse de eskiler hiç bir zaman unutulmuyor. 80’leri anlamak için o yılları yaşamış olmak gerekiyor. O dönemleri yaşayan biri olarak kendimi çok şanslı ve çok mutlu hissediyorum.

Sağlıcakla kalınız…

Editör: Gökşin Y.Kıvanç

FacebookTwitterGoogle+Share
4 Comments

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir